İnşaat Demiri için Paslanmaz Çelik Kaliteleri Nelerdir?
Paslanmaz çelik rebarda kullanılan farklı paslanmaz çelik kaliteleri vardır. Bu durumda “İnşaat Demiri için Paslanmaz Çelik Kaliteleri Nelerdir?” sorusu akla geliyor. Paslanmaz çelik rebarda kullanılan paslanmaz çelik kalitelerini “paslanmaz çelik rebar” ve “dubleks paslanmaz çelik rebar” olarak iki kategoriye ayırabiliriz. Dubleks paslanmaz çelik; feritik ve östenitik paslanmaz çeliklerden oluşur. Bu iki farklı çelik tanesinden de özellikler aldığı için ‘’dubleks paslanmaz’’ olarak adlandırılırlar.
Paslanmaz çelik rebarlarda kullanılan paslanmaz çelik kaliteleri, belirli uygulamalara ve çevresel koşullara bağlı olarak seçilir. Peki, paslanmaz çelik rebarda kullanılan paslanmaz çelik kaliteleri Nelerdir? Standartları gruplarına ayırırsak tablo şu şekilde oluşur;
| Paslanmaz Çelik Rebar | Dubleks Paslanmaz Çelik Rebar |
|---|---|
| 1.4301 | 1.4362 |
| 1.4404 | 1.4482 |
| 1.4436 |
1.4301 Paslanmaz Çelik Standardı
En yaygın kullanılan paslanmaz çelik kalitelerinden biridir. 1.4301 / AISI 304 standart östenitik krom-nikel paslanmaz çeliğidir. Yüksek korozyon direncine sahiptir ve kolay şekillendirilebilir. Uygulama alanları; Kimya ve petrokimya endüstrisi, petrol endüstrisi ve gıda endüstrisi ve ekipmanlarıdır. 1.4301 / AISI 304; Levha, çubuk tel, boru, bağlantı elemanı, dövme/döküm parçaları ve bitmiş parça halinde bulunabilir.
| Malzeme No | EN Tanımı | AISI/SAE | UNS |
|---|---|---|---|
| 1.4301 | X5CrNi18-10 | 304 | S30400 |
Kimyasal Bileşen
| C % | Si≤ % | Mn ≤ % | P ≤ % | S ≤ % | Cr % | Ni % | N % |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ≤ 0.07 | 1.00 | 2.00 | 0.045 | 0.015 | 17.5-19.5 | 8.00-10.5 | ≤ 0.11 |
Mekanik Özellikler 20°
| Sertlik HB 30≤ HB | 0.2% Akma Dayanımı Rp ≥ N/mm² | Çekme Mukavemeti Rm N/mm² | Uzama A5 ≥ % | Elastisite Modülü kN/mm² |
|---|---|---|---|---|
| 215 | 190 | 500-700 | 45/35 | 200 |
Fiziksel Özellikler 20°
| Yoğunluk g/cm³ | Özgül Isı Kapasitesi J/kg K | Termal İletkenlik W/m K | Elektrik Direnci Ω mm²/m |
|---|---|---|---|
| 7.9 | 500 | 15 | 0.73 |
1.4404 Paslanmaz Çelik Standardı
1.4404 / AISI 316 L düşük karbon içeriğine sahip östenitik krom-nikel-molibden paslanmaz çeliğidir. Klorik ortamlara ve oksitleyici olmayan asitlere karşı kararlıdır. Uygulama alanları; aparatlar, tekstil endüstrisi, kâğıt endüstrisi, süt ürünleri, bira fabrikası yapımı. 1.4404 / AISI 316 L; Levha, çubuk tel, boru, bağlantı elemanı, dövme/döküm parçaları ve bitmiş parça halinde bulunabilir.
Kimyasal Bileşen
| C % | Si≤ % | Mn ≤ % | P ≤ % | S ≤ % | Cr % | Ni % | N % | Mo % |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ≤ 0.030 | 1.00 | 2.00 | 0.045 | 0.015 | 16.5-18.5 | 10.0-13.0 | ≤ 0.11 | 2.00-2.50 |
Mekanik Özellikler 20°
| Sertlik HB 30≤ HB | 0.2% Akma Dayanımı Rp ≥ N/mm² | Çekme Mukavemeti Rm N/mm² | Uzama A5 ≥ % | Elastisite Modülü kN/mm² |
|---|---|---|---|---|
| 215 | 200 | 500-700 | 40/30 | 200 |
Fiziksel Özellikler 20°
| Yoğunluk g/cm³ | Özgül Isı Kapasitesi J/kg K | Termal İletkenlik W/m K | Elektrik Direnci Ω mm²/m |
|---|---|---|---|
| 8 | 500 | 15 | 0.75 |
1.4436 Paslanmaz Çelik Standardı
1.4436 / AISI 316 östenitik krom-nikel-molibden paslanmaz çeliğidir. Uygulama alanları; Selüloz endüstrisi ve tekstil endüstrisi. 1.4404 / AISI 316 L; Levha, çubuk tel, boru, bağlantı elemanı, dövme/döküm parçaları ve bitmiş parça halinde bulunabilir.
| Malzeme No | EN Tanımı | AISI/SAE | UNS |
|---|---|---|---|
| 1.4436 | X3CrNiMo17-13-3 | 316 | S31600 |
Kimyasal Bileşen
| C % | Si≤ % | Mn ≤ % | P ≤ % | S ≤ % | Cr % | Ni % | N % | Mo % |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ≤ 0.05 | 1.00 | 2.00 | 0.045 | 0.015 | 16.5-18.5 | 10.5-13.0 | ≤ 0.11 | 2.50-3.00 |
Mekanik Özellikler 20°
| Sertlik HB 30≤ HB | 0.2% Akma Dayanımı Rp ≥ N/mm² | Çekme Mukavemeti Rm N/mm² | Uzama A5 ≥ % | Elastisite Modülü kN/mm² |
|---|---|---|---|---|
| 215 | 200 | 500-700 | 40/30 | 200 |
Fiziksel Özellikler 20°
| Yoğunluk g/cm³ | Özgül Isı Kapasitesi J/kg K | Termal İletkenlik W/m K | Elektrik Direnci Ω mm²/m |
|---|---|---|---|
| 8 | 500 | 15 | 0.75 |
1.4362 Paslanmaz Çelik Standardı
Ticari ismi Alloy 2304, Lean Duplex’dir. 1.4362 / Alloy 2304 östenit-ferritik krom-nikel paslanmaz çeliğidir. 1.4362 DUPLEX paslanmaz çeliklerdendir. Akma dayanımı standart östenitik çeliklerden önemli derecede yüksektir. Korozyon direnci, korozyon çatlamasına karşı direnç, yüksek çekme ve akma dayanımı gibi benzersiz özelliklere sahiptir. Uygulama alanları; Aparat, alet yapımı. 1.4362 / Alloy 2304; Levha, boru, bağlantı elemanı, dövme/döküm parçaları ve bitmiş parça halinde bulunabilir.
| Malzeme No | EN Tanımı | Alaşım | UNS |
|---|---|---|---|
| 1.4362 | X2CrNiN23-4 | 2304 | S32304 |
Kimyasal Bileşen
| C % | Si≤ % | Mn ≤ % | P ≤ % | S ≤ % | Cr % | Ni % | N % | Mo % | Cu % |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ≤ 0.030 | 1.00 | 2.00 | 0.035 | 0.015 | 22.0-24.0 | 3.50-5.50 | 0.05-0.20 | 0.10-0.60 | 0.10-0.60 |
Mekanik Özellikler 20°
| Sertlik HB 30≤ HB | 0.2% Akma Dayanımı Rp ≥ N/mm² | Çekme Mukavemeti Rm N/mm² | Uzama A5 ≥ % | Elastisite Modülü kN/mm² |
|---|---|---|---|---|
| 260 | 400 | 600-830 | 25 | 200 |
Fiziksel Özellikler 20°
| Yoğunluk g/cm³ | Özgül Isı Kapasitesi J/kg K | Termal İletkenlik W/m K | Elektrik Direnci Ω mm²/m |
|---|---|---|---|
| 7.8 | 500 | 15 | 0.8 |
1.4482 Paslanmaz Çelik Standardı
1.4482 -ACX920 düşük alaşımlı Duplex paslanmaz çeliktir. Östenit ve ferrit fazlarından oluşur. Yüksek akma dayanımı, iyi şekillendirilebilirlik ve korozyon direnci sağlar. Uygulama alanları; gıda endüstrisi, depolama tankları, tüp boruları, yaya köprüleri, kablo kanalları, kelepçeler. 1.4482; Sac, levha, çelik rulo, çelik boru, dövme diğer malzeme uygulamalarında kullanılabilir.
| Malzeme No | EN Tanımı | UNS |
|---|---|---|
| 1.4482 | X2CrMnNiMoN21-5-3 | S32001 |
Kimyasal Bileşen
| C % | Si≤ % | Mn ≤ % | P ≤ % | S ≤ % | Cr % | Ni % | N % | Mo % |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 0.03 | 0.75 | 5.00 | 0.030 | 0.010 | 21.50 | 3.00 | 0.17 | 0.60 |
Mekanik Özellikler 20°
| Sertlik HB 30≤ HB | 0.2% Akma Dayanımı Rp ≥ N/mm² | Çekme Mukavemeti Rm N/mm² | Uzama A5 ≥ % | Elastisite Modülü kN/mm² |
|---|---|---|---|---|
| 123-321 | 23 | 115-234 | 65 | 200 |
Fiziksel Özellikler 20°
| Yoğunluk g/cm³ | Özgül Isı Kapasitesi J/kg K | Termal İletkenlik W/m K | Elektrik Direnci Ω mm²/m |
|---|---|---|---|
| 7.7 | 480 | 15 | 0.8 |
Paslanmaz çelik, farklı kimyasal bileşimler ve mekanik özellikler sunan birçok kaliteye sahiptir. Genelde paslanmaz çelikler, üç ana grupta sınıflandırılır: östenitik, ferritik, martensitik ve ayrıca dubleks ve presipite sertleştirilmiş (PH) paslanmaz çelikler. Her bir grup, belirli uygulamalar ve çevresel koşullar için tasarlanmış çeşitli kaliteleri içerir. İşte “Paslanmaz Çelik Kaç Kalite?” sorusunun cevabı ve bazı yaygın paslanmaz çelik kaliteleri ve grupları:
- Östenitik Paslanmaz Çelikler: AISI 304 (1.4301), AISI 304L (1.4307), AISI 316 (1.4401), AISI 316L (1.4404)
- Ferritik Paslanmaz Çelikler; AISI 430 (1.4016), AISI 409 (1.4512)
- Martensitik Paslanmaz Çelikler: AISI 410 (1.4006), AISI 420 (1.4021)
- Dubleks Paslanmaz Çelikler: AISI 2205 (1.4462), AISI 2304 (1.4362)
- Presipite Sertleştirilmiş (PH) Paslanmaz Çelikler: 17-4 PH (1.4542), 15-5 PH (1.4545)
Paslanmaz çelik kaliteleri, içerdikleri alaşım elementlerine ve ısıl işlem süreçlerine bağlı olarak farklı özellikler sunar. Bu nedenle, belirli bir uygulama için en uygun paslanmaz çelik kalitesini seçmek, malzemenin dayanıklılığı, mukavemeti ve korozyon direnci gibi faktörlere bağlıdır.
